تحلیل جامعه‏ شناختی سلفی‏ گری به‏ مثابۀ یکی از منابع هویت ‏ساز در کردستان ایران
تاریخ انتشار : 1397/8/7
منبع : jss-isa.ir ,

با پایان جنگ سرد و عقب ‏نشینی سوسیالیسم دربرابر نظام سرمایه ‏داری و شکست روند نوسازی در بین دولت ‏های جهان اسلام،   زمینه برای رشد فکری جریانی ایدئولوژیک و سیاسی در خاورمیانه با عنوان اسلام مقاومت مهیا‏ شد. اگرچه این جریان بدون توجه به مرز‏های جغرافیایی و ملی در سراسر جهان حضور پیدا کرده است، به دلیل شرایط سیاسی و مذهبی در برخی مناطق حضوری پررنگ‏تر و مؤثرتر داشته است. بعد از حملۀ نیروهای ائتلاف در سال 2003 میلادی به عراق، مناطق کردنشین عراق و ایران از جمله مناطقی هستند که این جریان فکری و اجتماعی را با عنوان سلفی‏گری در بین خود پذیرفته ‏اند. این مقاله درصدد است که ضمن معرفی این جریان اجتماعی و تقسیمات درونی آن، به چرایی و چگونگی تبدیل سلفی‏گری به منبعی هویتی برخی از کردهای اهل سنت ایران بپردازد. بدین‏ منظور، مقاله با بهره ‏گیری از روش مطالعۀ موردی و استفاده از تکنیک مشاهدۀ همراه با مصاحبه و کدگذاری نظری و مضمونی در میان جمعیت هدف، به‏ گردآوری اطلاعات مورد نیاز در نظام معنایی و جهان‏بینی و تفکر اجتماعی کردهای سلفی ایران پرداخته است. نتایج نشان می‏دهد که تفکر سلفی حول محور مفاهیمی‏ همچون توحید، تکفیر، جهاد، طاغوت،  آرمان‏ گرایی، شمولیت دین و... شکل ‏گرفته است. همچنین ساختار و چگونگی سازماندهی سلفی‏ های کرد ایران را می‏ توان در قالب چهار‏ گروه جهادی ‏های رادیکال، جهادی ‏های میانه ‏رو، غیرجهادی ‏های سنتی و غیرجهادی ‏های محافظه ‏کار مقوله‏ بندی کرد. در نهایت و با بهره ‏گیری از اطلاعات به دست آمده به نظر می‏ رسد سلفی ‏گری با تأکید بر مفهوم اعتراض به وضع موجود، با تأکید و پایبندی بر گذشتۀ آرمانی اسلام و با داشتن برچسب تندروی و بنیاد‏گرایی، در واقع نوعی هویت مقاومت مبتنی بر مفهوم شمولیت دین در برابر گفتمان غالب و سکولار جامعۀ کُرد را مطرح می‏ کند و بدین وسیله آن را برای دیگران به نمایش می‏ گذارد.

کلمات کليدي:
موارد مرتبط
ایدئولوژی تکفیر؛ سرشت و راهبرد مواجهه با آن
سلفی گرایی جهادی-تکفیری و آینده ثبات سیاسی در منطقه خاورمیانه
سلفی ها طغیان مذهبیون عربستان سعودی و اسلام
ارسال نظر