مغزهای بمبگذاری شده و روایت‌های دروغ... گواهی‌هایی از اعضای باقی مانده داعش در زندان‌ها
پس از گذشت پنج سال از جنگ علیه داعش در عراق و سوریه، بزرگترین مشکلی که نیروهای ائتلاف بین المللی با آن رو به رو هستند، "مواجهه یکجای بازنده و پیروز" است.
تاریخ انتشار : 1398/3/22
منبع : ترجمه اختصاصی دبیرخانه کنگره ,

رابین رایت نویسنده آمریکایی طی یادداشت مستندی در روزنامه نیویورک تایمز با عنوان "اعضای باقی مانده خطرناک داعش" نوشت: بحران موجود موجب ایجاد یکی از بزرگترین چالش‌های شگفت انگیز جهان شده است؛ چرا که هیچ کشوری حاضر نیست تا ده‌ها هزار عضو داعش که به اسارت درآمده‌اند را به وطنشان بازگرداند. "قسد" (نیروهای دموکراتیک سوریه که آمریکا از آنها حمایت می‌کند) این داعشی‌ها را به اسارت درآورده است بی‌آنکه منابع مالی و انسانی مورد نیاز جهت نگهداری از آنان برای مدت نامحدودی در اختیار داشته باشد.

شمار داعش‌هایی که طی ماه گذشته هنگام پیکار خود را تسلیم کرده بودند، به 5 هزار تن رسید و افزون بر آن نیز هزاران داعشی دیگر کمی پیشتر از جنگ بازداشت شده بودند که این مسئله موجب شده است تا به زندان‌های بیشتری برای نگهداری آنها نیاز باشد.

رایت در ادامه افزود که در پی افزایش شمار زندانیان داعشی، زندان‌ها آنقدر شلوغ شده‌اند که هر آن ممکن است از جمعیت زیاد منفجر شوند. این وضعیت حتی پس از آماده شدن زندان‌های جدید در شمال شرق سوریه نیز ادامه داشت، به گونه ای که طی سه ماه گذشته و همزمان با آغاز عملیاتی علیه آخرین اعضای باقیمانده داعش در باغوز، حدود 63 هزار تن از خانواده‌های عناصر داعش از این منطقه خارج شدند(همسران داعشی‌ها با روبنده مشکی بلند که صورتشان را می‌پوشاند به همراه خردسالان) و به صورت جداگانه بازداشت شده بودند و بخش بیشترشان به اردوگاه  نظامی الحول منتقل شدند که ده هزار نفر را در خود جای می‌داد.

نویسنده مذکور به نقل از یکی از مقامات ارشد وزارت خارجه نوشت: هیچ مسئله‌ای در جهان قابل مقایسه با این اوضاع بی‌سابقه انسانی و امنیتی نبود که از لحاظ قانونی پیچیده و مملوّ از بار سیاسی باشد.

 رایت درباره آنچه که در سوریه از نزدیک دیده بود، نقل می‌کند که صرف تعیین نام‌های واقعی عناصر داعش با نابسامانی صورت می‌گرفت و شمار کمی از آنها کارت شناسایی یا گذرنامه داشتند و برخی از آنها نیز حاضر نبودند مدارک شناسایی خود را ارائه دهند و بگویند که چه نقشی در این گروه داشتند.

نویسنده با سه تن از داعشی‌های بازداشت شده خارجی در زندان دیدار کرد و یکی از آنها مرد میانسالی بود که تبلیغات داعش او را فریب داده و از شیکاگوی آمریکا به سوریه آمده بود. نفر دوم نیز زن مراکشی مشهور به "شاهزاده اخلاق" بود و اذعان کرد که 10 مورد سنگسار زنان متهم به زنا و برخی از زنان ایزدی که داعش آنها را در قفس گذاشته بود و نفت بر آنها ریخت و آتش زد را از نزدیک دید. نفر سوم نیز یک جوان ترکیه‌ای لاغر با دو پای مصنوعی بوده که در پی حمله هوایی آمریکا پاهایش را از دست داده بود. وی گفت که در یکی از پیتزافروشی‌های استانبول کار می‌کرد و پس از پیوستن به داعش برای یکی از کلانتری‌های این گروه آشپزی می‌کرد، ولی زندانبان او را تکذیب کرد و گفت: این جوان دروغ می‌گوید... او یکی از اولین کسانی بود که به نیروهای داعش پیوست و به افراد بیگانه برای عبور از مرزهای ترکیه به سوریه کمک کرد.

رایت در ادامه به نقل از ده‌ها دیپلمات و مقام نظامی آمریکایی می‌نویسد: زندان‌های شلوغی که داعشی‌ها در آن به سر می‌بردند از لحاظ سیاسی قابل نفوذ و استحکام ساختمان آنها ضعیف است.

به گفته این نویسنده، ریشه‌های داعش به فرهنگ زندان های پیشین بویژه زندان ابوغریب و پادگان بوکا برمی‌گردد که در عراق به بدنامی مشهور بودند و از سوی آمریکا در میان سال‌های 2003 و 2011 اداره می‌شدند و در همین زندان‌ها خلیفه خودخوانده داعش، یعنی ابوبکر البغدادی پرورش یافت. بنابر گزارش رایت سرکرده داعش و گروه دیگری از رهبران آینده این سازمان شبکه ای نیز در همین زندان‌ها پرورش دادند.

چه بسا ابوبکر البغدادی پی برده است که این زندانیان برای پروژه خلافت خودخوانده دارای اهمیت هستند، همانگونه که به آسانی گسترش تفکر تروریستی خود در این زندان‌ها نیز پی برد بویژه که وی در سال 2012، آزادی زندانیان مسلمان در هر جای این جهان، پیگرد قاضیان، بازپرسان و محافظانشان و در نهایت نابودی آنها، را به عنوان اولویت اول خود عنوان کرده بود.

در پی اجرای این نقشه، شماری از زندانیان به سوریه گریختند و گروه القاعده در عراق به داعش تبدیل شد و با آغاز سال 2014، این گروه ضمن جذب نیروی کافی برای حمله به سوریه و عراق، بر مساحتی معادل کشور بریتانیا سیطره پیدا کرد.

با وجود آنکه داعش مناطق تحت سیطره خود در سوریه و عراق را از دست داد، ولی نگرانی‌هایی از هسته‌های داعش وجود دارد و این باور درباره آنها هست که همچنان از توانایی اساسی برای حمله و سیطره بر مناطق برخوردارند. در این میان نیز، برخی مقامات بر این باورند که امکان دارد به سربردن در زندان راهی برای داعش جهت بازسازی دوباره تشکیلاتش باشد.

یک فرمانده برجسته ارتش آمریکا که در جنگ سوریه مشارکت دارد، می‌گوید: حقیقت میان عناصر داعش در بیشتر اوقات به سرعت نابود می شود و بیشترشان یا به کسانی که آنها را بازداشت کرده‌اند یا به خودشان دروغ می‌گویند. 

با اینکه داعشی بازداشت شده ادعا کرد که به هیچ وجه در جنگ شرکت نکرده است، ولی می‌گوید که اگر فرصت دوباره به او برای زندگی در خلافت داعش بدهند، همان کاری را می‌کرد که پیش از این انجام داده بود.

وجود زنان در اردوگاه‌ها و زندان‌ها مشکل بزرگ دیگری بود. آنها پیکارجو بودند ولی توجیه‌هایی مبنی بر عدم حمل سلاح ارائه می‌دهند. این در حالیست که آنها نقش‌هایی ایفا می‌کردند که چه بسا خطر آن در گروه داعش از قتل نیز بیشتر بود.

رحیله عثمان زن جوانی از اویغورهاست که دو بچه دارد و سه سال پیش از بخش شینجیانگ در غرب چین به داعش پیوسته بود. شوهر این زن اواخر سال گذشته در منطقه حجین طی حمله هوایی ائتلاف بین المللی به فرماندهی آمریکا کشته شد.

رحیله که با روبنده مشکی صورتش را کامل پوشانده است، می‌گوید که همچنان به خلافت داعش ایمان دارد و می‌خواهد روبنده به صورتش بزند.

زنان در گروه داعش نقش بزرگی ایفا کردند؛ از عملیات انتحاری گرفته تا جاسوسی و پلیس اخلاق و اجرای احکام قتل. بنا بر گزارش مرکز بین المللی مطالعات افراطگرایی خشن، زنان یکی از دو بزرگترین مجریان وحشی فرمان‌های داعش بودند.

به نوشته رایت، گردان الخنساء تقریبا بیشتر اعضایش از زنان خارجی اروپایی است و بیشترشان به فرانسوی سخن می‌گویند. فرماندهی گردان امهات المؤمنین نیز بر عهده زنان عراقی است و یگان موسوم به خدیجه بنت خویلد، خطرناکترین گردان عملیات ویژه داعش در مقایسه با دیگر گردان‌ها به شمار می‌رود. 

مسئولان اردوگاه بیان داشتند که سن حدود 65 درصد داعشی‌های زندانی 18 سال است که معادل 48 هزار نفر هستند و یک چهارم این زندانیان نیز کمتر از 5 سال سن دارند.

آژانس‌های بین المللی تلاش می‌کنند که پناهگاه و مواد غذایی برای خانواده‌های داعشی مهیا کنند ولی با این وجود، نبود برنامه درازمدت موجب شده است تا مقامات آمریکایی نگران این موضوع شوند که مبادا این اردوگاه مانند زندان‌های عراق به محیطی سازمان‌یافته برای ادامه تفکر داعش تبدیل شود و نسل جدیدی از این گروه را شکل دهد.

انتشار این مطلب به معنی تأیید محتوای آن توسط دبیرخانه کنگره نیست

 

موارد مرتبط
لغو تابعیت، مهم ترین راه‌کار کشورهای اروپایی در برابر شهروندان داعشی خود
برنامه ریزی «داعش» برای عملیات مهلک تروریستی در اروپا و منطقه غرب آسیا
تاریخی که اختلافات را می نویسد، آیا تشکیلات «داعش» در یمن در حال مرگ است؟
ارسال نظر