دروازه «بلژیک»؛ اینچنین بود که پایتخت اتحادیه اروپا به گذرگاه تروریسم جهانی تبدیل شد!
هرچند که «بلژیک» یکی از کوچک ترین کشورهای اروپای غربی است؛ اما در مقایسه با جمعیت خود، بزرگ ترین صادرکننده جهادی های اروپایی به سوریه و عراق به شمار می رود. برآوردهای نیمه رسمی حاکی از آن است که هویت بیش از 500 شهروند بلژیکی در صفوف جهادی ها احراز شده است که از این میان 269 نفر در میادین نبرد می جنگند.
تاریخ انتشار : 1398/10/22
منبع : ترجمه اختصاصی دبیرخانه کنگره ,

در مسیر درگیری

در حالی که بیش از 100 تروریست به بلژیک بازگشتند، گفته می شود 6 نفرشان در مسیر مناطق درگیری هستند. این افراد در شمار 59 نفری هستند که کوشیدند تا کشور را ترک کنند؛ اما در مرزها از خروجشان ممانعت به عمل آمد.

آمارهای «یان جامبون» وزیر کشور حاکی از آن است که در فوریه 2016، 197 تن از تروریست ها را شهروندان «بروکسل» تشکیل می دادند و 195 نفر دیگر منتسب به منطقه «فلاندرز» می باشند.

«بلژیک» از مارس 2016 در وضعیت آمادگی امنیتی به سر می برد؛ زیرا یک هسته وابسته به «داعش» دست به سلسله حملاتی زد و فرودگاه «بروکسل» و ایستگاه مترو را مورد هدف قرار داد که 32 کشته و 250 مجروح بر جای گذاشت.

در نوامبر 2015، گروه دیگری از جهادی های ساکن «بلژیک»، «پاریس» پایتخت فرانسه را مورد حملاتی قرار دادند که 132 کشته بر جای نهاد.

دستور اجرای این حملات از سوریه صادر شده است و هسته فرانسوی ـ بلژیکی طراحی آن را بر عهده داشته است.

حملات «بروکسل»

مقامات «بلژیک» امروز که «بروکسل» شاهد حملاتی بود را بدترین روز این کشور از زمان جنگ جهانی دوم دانستند. حملاتی که از آن با عنوان «قتل عام بروکسل» یاد کردند نشان می دهد که «بلژیک» به مرکز تروریسم در اروپا تبدیل شده است و از طریق این کشور، از سنگرهای مستحکم خود در سوریه و منطقه غرب آسیا به عمق اروپا نفوذ می کنند.

گزارش های محلی حاکی از آن است که از هر یک میلیون نفر در «بلژیک»، 42 تن جهادی و در شمار تروریست های خارجی قرار دارند که بالاترین درصد در جهان را تشکیل می دهد و دو برابر فرانسه می باشد.

این گزارش ها نشان می دهد، «بلژیک» که جمعیت آن به بیش از 11.2 میلیون نفر نمی رسد، بیش از 500 تن از شهروندانش مبارز هستند و از 4 سال پیش در سوریه می جنگند. این رقم دو برابر شهروندان ایالات متحده است. از سوی دیگر گفته می شود، ده ها بلژیکی که در صفوف «داعش» مشغول نبرد بوده اند بار دیگر به این کشور بازگشته اند.

در سایه دشواری هایی که دولت در تعقیب تروریست ها با آن مواجه است، مسائل پیچیده تر می شود. روشن ترین دلیل آن است که «صلاح عبدالسلام» چهار ماه پس از انجام حملات «پاریس»، در نزدیکی محل اقامتش دستگیر شد؛ او در منزلی در محله «مولنبیکِ» بروکسل (پایتخت) مخفی شده بود.

هسته

بر این اساس، آنچه که در رسانه ها از آن با عنوان «هسته بروکسل» وابسته به «داعش» یاد می شود، در واقع مجموعه ای از افرادی است که در انجام حملات در دو پایتخت «فرانسه» و «بلژیک» طی سال های 2015 تا 2016 دست داشتند؛ علاوه بر حملات کوچک تری که در گوشه  و کنار اتحادیه اروپا انجام دادند. برخی از اعضای این هسته عبارتند از: «عبدالحمید ابا عود»، «صلاح عبدالسلام» (عاملان عملیات پاریس)، «ابراهیم البکراوی»، «خالد البکراوی»، «نجم العشراوی»، «محمد ابرینی» و «اسامه کرایم» (از مظنونان حوادث بروکسل) و مظنونان دیگر.

«بلژیک» گاه و بی گاه، تهدیدات ویژه  ناشی از بازگشت تروریست ها را تجربه می کند. از سوی دیگر، این کشور در معرض حملاتی قرار دارد که در برخی موارد، نظامی ها یا نیروهای پلیس مورد هدف قرار می گیرند.

در 25 آگوست 2017، یک مرد سومالی تبار با چاقو، در مرکز «بروکسل» به نیروهای (امنیتی) حمله کرد و یک نفر را مجروح ساخت و در ادامه با گلوله-های  این نیروها از پای درآمد. در اواخر مه 2018، یک مرد، سه نفر از جمله دو پلیس را در شهر «لیژ» واقع در شرق «بلژیک» کُشت و قبل از گروگان-گیری، خودش نیز توسط نیروهای امنیتی کشته شد. «فیلیپ دولیو» دادستان «لیژ» در مصاحبه مطبوعاتی اشاره کرد که بسیاری از نیروهای پلیس پیش از آنکه مهاجم را با گلوله بکشند، طی عملیات گروگان گیری مجروح شده اند. تشکیلات «داعش» مسئولیت این حمله را بر عهده گرفت.

در آگوست 2015، یک فرد مسلح با تیراندازی در قطار سریع السیر «آمستردام- پاریس» ـ که از بروکسل می گذشت ـ پیش از آنکه مسافران به وی تعرضی کرده باشند، برخی از آنها را مجروح ساخت.

در مه 2014، یک مرد مسلح به یک موزه یهودی در «بروکسل» حمله کرد که به کشته شدن 4 نفر انجامید.

در ژوئن 2012، نیروهای امنیتی 10 فرد وابسته به جماعت «الشریعة فور بلجیوم» یا «الشریعة من أجل بلجیکا/ دین به خاطر بلژیک» را بازداشت کردند. این جماعت خواستار اعمال دین اسلام در این کشور اروپایی است. این افراد طی درگیری هایی که میان آنان و نیروهای امنیتی در حومه «مولنبیک - سن ژان» واقع در شمال پایتخت «بروکسل» رخ داد، دستگیر شدند؛ البته پیش از این، پلیس یک دختر جوان مسلمان که پوشیه زده بود را بازداشت کرده بود. در جهت همبستگی با «استفانی دگاتو» 25 ساله که درخواست پلیس مبنی بر برداشتن پوشیه در خیابان را رد کرده بود، صدها جوان با ریش های بلند در محل جمع شدند. به دنبال آن، سرویس امنیتی دولت نسبت به هزار سلفی که ثبات کشور را تهدید می کنند، هشدار داد.

مقامات این کشور معتقدند که دامنه فعالیت جماعت «الشریعة من أجل بلجیکا» به خارج از این کشور نیز کشیده شده است و نام آن با تعدادی از حملات پیوند خورده است، مانند حملات «مادرید» در سال 2004. این جماعت در زمینه جذب مسلمانان اروپایی و اعزام آن به عراق و سوریه جهت پیوستن به تشکیلات «داعش» نیز فعالیت دارد. اخیرا فعالیت آن ممنوع اعلام شده است. «فؤاد بلقاسم» سرکرده مراکشی آن به همراه 45 فرمانده دیگر دستگیر شدند و به اتهام حمایت از تشکیلات «داعش» و جذب جوانان به این تشکیلات محاکمه گردیدند.

بسیاری از شهروندان «بلژیک» نیز جهت حمایت از تشکل های جهادی در منطقه غرب آسیا به این منطقه سفر کردند. این کشور از نظر شمار مبارزان خارجی حاضر در سوریه و عراق از ژانویه 2015، در صدر کشورهای اروپایی قرار دارد.

شبکه سوریه

در رسانه ها گفته می شود که «بلژیک» به دلیل ضعف امنیتی به مرکز جذب نیرو برای تروریست ها و فعالیت های مسلحانه تبدیل شده است.

دادگستری این کشور از سال 2015، بررسی پرونده «شبکه سوریه» را آغاز کرد و بر کشف کمپینی تمرکز داشت که طی سال های 2011 تا 2014 جهت جذب داوطلبان بلژیکی برای نبرد در سوریه ایجاد شد. نیمی از متهمان به صورت غیابی محاکمه شدند.

یک دادگاه در فوریه 2017، «حکیم الوساکی» را به دلیل ارتکاب جنایت در سوریه به 24 سال زندان محکوم کرد. وی عضو گروهی بود که مقر آن در «انفیر» قرار داشت و در سال 2012 منحل شد؛ زیرا خواستار روی کار آوردن «دولت اسلامی» در بلژیک بود و بسیاری از تروریست ها را به سوریه و عراق اعزام کرده بود. «الوساکی» خودش در اکتبر 2012 به سوریه رفت و به یک گروه مسلح پیوست.

در 29 نوامبر 2019، مقامات این کشور اعلام کردند که دو شهروند خانم عضو تشکیلات «داعش» را به محض رسیدن به پایتخت یعنی «بروکسل» بازداشت کرده اند. این دو نفر از ترکیه اخراج شدند و به زادگاه خود بازگشتند. دادستان عمومی گفت: «فاطمه.ب» و «راما.ب» طی یک پرواز مقرر به فرودگاه «بروکسل» رسیدند. دفتر تروریسم پلیس «فدرال» آن دو را بازداشت کرد و به زندانی در شهر «انفرس» منتقل ساخت. یک دادگاه این دو شهروند را به اتهام مشارکت در فعالیت های تشکیلات «داعش» به 5 سال زندان محکوم کرد.

در اوایل دسامبر 2019 یک دادگاه در «بروکسل» به دولت «بلژیک» دستور داد تا در انتقال 10 تن از کودکان متعلق به بلژیکی های مسلح تشکیلات «داعش» که در سوریه به دنیا آمده اند، به این کشور همکاری کنند. این دادگاه می گوید: کودکانی با بازه سنی 7 ماهه تا 7 ساله باید به «بلژیک» انتقال یابند. گفته می شود که این کودکان در اردوگاه پناهندگان «الهول» واقع در شمال شرقی سوریه حضور دارند.

رسانه های «بلژیک» در سپتامبر 2013 اعلام کردند که شماری از افراطی های بلژیکی در صفوف جنبش «الشباب المجاهدین/ جوانان مجاهد» سومالی می-جنگند. این جنبش در آن زمان مسئولیت یک حمله خونین به یک بازار تجاری در«نایروبی» پایتخت «کنیا» را بر عهده گرفت.

دادگاه جنایی «بروکسل» در مارس 2015، «رشید بنعمری» فرانسوی تبار 46 ساله را به 18 سال زندان محکوم کرد؛ زیرا سرکردگی یکی از گروه های وابسته به جنبش «الشباب» را بر عهده داشت و از سال 2011 عضو این تشکیلات بود. طی جلسه های محاکمه ـ که «بنعمری» دوره محکومیت خود را در بخش ویژه افراط گرایان در زندان «ایتر» بلژیک سپری می کرد ـ مشارکت وی در جذب شماری از جوانان بلژیکی احراز شد. وی پس از جذب نیرو، اقدام به تشکیل یک هسته کرد و آن را با خود به «سومالی» برد.

دادگاه «بنعمری»

در جریان جلسات محاکمه «بنعمری»، دو متهم دیگر به «وابستگی» به تشکیلات مسلح محکوم شدند که عبارتند از «مصطفی بویحباران» بلژیکی تبار و «محمد السعید» الجزایری تبار. این دو متهم در «کنیا» بازداشت بودند و پس از انتقال به «بلژیک» خواستار محاکمه مجدد شدند.

سومین نفر در 4 ژوئیه 2013 در «کنیا» بازداشت شد؛ یعنی هنگام عبور از مرزها و ورود به «سومالی». «ژان مارک تریگو» دادستان کل گفت: ««رشید بنعمری» سرکرده بودن خود را تکذیب می کند. شاید این مطلب درست باشد؛ اما به عنوان کسی که سفر به «سومالی» را ترتیب داده است باید به عنوان یک فرمانده به او نگریست نه یک عضو معمولی شبکه تروریستی». «مصطفی بویحبارن» و «محمد السعید» در برابر قضات اعتراف کردند که در پادگان های جنبش «الشباب» آموزش دیده اند؛ اما مشارکت در میادین نبرد را تکذیب کردند.

«بلژیک» در چارچوب برخورد با مسأله «جهادی»، سرویس امنیتی جدیدی را تشکیل داد که برخی از نیروهای پلیس، اطلاعات و امنیت کشور در آن حضور دارند و به رصد فعالیت های جهادی ها می پردازند.

هدف این سرویس، کنترل دقیق کسانی است که مدت محکومیت آنان پایان یافته است و از زندان های بلژیک آزاد شده اند. تیم موسوم به «کار داخلی» در سطح این کشور تشکیل شد. در بخش های مختلف، 14 شعبه دارد و متشکل از افرادی است که در مراکز پلیس، اطلاعات داخلی، امنیت کشور و مرکز تحلیل خطرات تروریستی اشتغال دارند.

به موجب قانونی که در 30 ژوئیه 2018 صادر شد، در تمامی شهرهای «بلژیک» یک مسئول مقابله با افراط گرایی و یک کارشناس داخلی ویژه در سازمان پیشگیری، یا امنیت یا سازمان خدمات اجتماعی تعیین شد. مسئول نخست باید رویکرد امنیتی را توسعه دهد و مسئول دوم باید رویکرد مربوط به چگونگی تعامل با افراد و اقلیت های موجود در داخل جامعه «بلژیک» را توسعه دهد.

از نظر درصدی، یکی از بزرگ ترین اقلیت های مسلمان در اروپای غربی، در «بلژیک» زندگی می کنند. حدود نیمی از مسلمانان این کشور در «بروکسل» سکونت دارند که شمارشان به 300،000 نفر می رسد یعنی حدود 25% ساکنان پایتخت را تشکیل می دهند. این امر «بروکسل» را به یکی از بزرگ-ترین شهرهای اسلامی در اروپا تبدیل کرده است. حدود 100،000 مسلمان در شهرک «مولنبیک بروکسل» زندگی می کنند که به مرکزی برای جنبش جهادی «بلژیک» تبدیل شده است.

بر اساس پژوهشی که مرکز «بیو» انجام داد، یادآور می شود که درصد مسلمانان در این کشور بیش از 6.2% کل جمعیت را تشکیل می دهند.

موارد مرتبط
ائتلاف ضرورت و همکاری مصلحت آمیز «داعش» شکست خورده با «القاعده» پسرفت کننده علی رغم خصومت موجود
«سرزمین بدون صاحب» سازوکارهای انتقال جغرافیایی «داعش» به سمت آفریقا
تغییر رویکرد در مواجهه با تروریست های ساحل صحرا
ارسال نظر