موانع مقابله با تروریسم در کشورهای «ساحل» و «صحرای آفریقا»
قاره آفریقا از فعال ترین کانون هایی است که در حال حاضر از تروریسم در جهان رنج می برد. منطقه کشورهای «ساحل» و «صحرای بزرگ» عرصه ای وسیع برای گروه های مسلحی است که خواب را از چشم جهان می ربایند. این امر مستلزم تأسیس یک قدرت نظامی - بین المللی مشترک جهت مقابله با این گروه هاست که فعالیت روزافزونی دارند.
تاریخ انتشار : 1398/12/11
منبع : ترجمه اختصاصی دبیرخانه کنگره ,

«فلورانس بارلی» در جریان سفر به «باماکو» پایتخت «مالی» در 21 ژانویه 2020 اعلام کرد که مثلث مرزی «مالی»، «بورکینافاسو» و «نیجر» به زودی شاهد عملیات های نظامی جدیدی علیه گروه های تروریستی خواهد بود؛ زیرا فعالیت های این گروه ها علیه نیروهای ائتلاف افزایش خواهد یافت.

این امر تأکید می کند که هنوز موارد بسیاری وجود دارد که به عنوان مانعی علیه کوشش های بین المللی مقابله با تروریسم در آفریقا عمل می کند.

قربانیان تروریسم

در گزارشی که گروه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا تهیه کرد، وقوع 2200 حمله طی 4 سال اخیر را رصد شده است. این حملات 11 هزار و 500 کشته، هزاران مجروح و میلیون ها آواره بر جای گذاشته است؛ علاوه بر این، زیان های اقتصادی گسترده ای به این کشورها وارد ساخته است.

این گزارش در سپتامبر 2019 در نشست گروه اقتصادی با حضور مدیران بلندپایه و رؤسای جمهور کشورهای عضو ارائه شد. «روش مارک کریستیان» رئیس جمهور «بورکینا» بر روی مهم ترین موانع مقابله با تروریسم در آفریقا دست گذاشت و تأکید کرد: «خطرات تروریسم فراتر از مرزهاست».

ماهیت مرزها

تمامی گروه های تروریستی - بر اساس مفهوم تشکل های مختلف تروریستی- هدف مشترکی دارند که عبارت است از «دولت خلافت برون مرزی». این گروه-ها می کوشند تا این دولت را در مناطق ناآرامی ایجاد کنند که می توان از آنها به عنوان «اراضی بدون صاحب» تعبیر کرد؛ این مناطق، بستر مناسبی برای انجام فعالیت های تروریست ها می باشد؛ اما منطقه «صحرای بزرگ» و «ساحل آفریقا» ویژگی منحصر به فردی دارد؛ زیرا برخی از عوامل سیاسی و مرزی در صدر چالش های پیش روی کوشش برای مقابله  با این جماعت-هاست؛ زیرا گروه های تروریستی میان مرزهای این کشورها رفت و آمد می-کنند و از سرپوشی قانونی استفاده می کنند که به موجب آن، افراد می توانند آزادانه، بدون محدودیت و کنترلی و بر اساس شماری از توافق نامه های بین-المللی در بین این کشورها رفت و آمد داشته باشند؛ به ویژه مثلث «مالی»، «بورکینافاسو»، «نیجر» و اعضای سازمان «ایکواس»؛ سازمانی اقتصادی که در سال 1975 تأسیس شد و در حال حاضر متشکل از 14 کشور آفریقایی می باشد که عبارتند از: «بنین»، «بورکینافاسو»، «دماغه سبز/ کاپ ورد»، «ساحل عاج»، «گامبیا»، «غنا»، «گینه بیسائو»، «لیبریا»، «مالی»، «نیجر»، «نیجریه»، «سنگال»، «سیرالئون» و «توگو».

«ابراهیم کانتی» استاد دانشگاه «باموکو» در «مالی» طی همایشی در مرکز مطالعات پیشرفته «المستقبل»، خیلی زود این مشکل را برملا و تأکید کرد که دریافت آسان ویزا و تابعیت یکی از کشورهای پانزده گانه عضو سازمان «ایکواس»، حرکت گروه های افراطی را تسهیل کرده است؛ گروه هایی که در اصل در اوایل دهه نود قرن گذشته در «الجزایر» شکل گرفتند، سپس به «سودان» و «افغانستان» رفتند و بار دیگر به خاستگاه اصلی خود در جنوب «الجزایر» بازگشتند تا در منطقه «ساحل» و «صحرا» نفوذ کنند که به یکی از بزرگ ترین کانون های خلأ برای گروه های تروریستی در آفریقا تبدیل شد.

ریشه های گروه های تروریستی در خارج از این قاره

گروه های تروریستی در آفریقا در جزایر دورافتاده از مراکز اصلی خود در خارج از این قاره فعالیتی ندارند؛ به ویژه تشکیلات «القاعده» که بر بیشتر این منطقه سیطره دارد؛ هرچند که در حال حاضر، کانونی غیرمرکزی تشکیل  داده است و به گونه ای کاملا جدا از تشکیلات اصلی خود را نشان می دهد؛ اما شماری از عملیات های تروریستی نشان می دهد که این نهادها، به صورت مستقیم از خارج دستور می گیرد؛ به عنوان مثال در اوایل سال 2019، گردانی موسوم به گردان «شهید صالح النبهانی» وابسته به تشکیلات تروریستی «القاعده» حمله ای را به مجتمع «ریور ساید درایو» در «نایروبی» پایتخت «کنیا» انجام داد که بیش از 50 کشته و ده ها مجروح بر جای گذاشت. خارجی ها به این مجتمع رفت و آمد داشتند.

این گردان در بیانیه خود تأکید کرد که این عملیات در پاسخ به دستورالعمل-های «ایمن الظواهری» سرکرده تشکیلات «القاعده» صورت گرفت. هر از گاهی گروه های دیگر نیز عملیاتهایی انجام می دادند و از همان تعبیرهای «ایمن الظواهری» برای نامگذاری این عملیات ها استفاده می کردند. آخرین این عملیاتها، عملیاتی بود که نیروهای آمریکایی را در 5 ژانویه جاری در خلیج «ماندا» کنیا مورد هدف قرار داد.

شبکه عنکبوتی

این گروه ها شبکه ای عنکبوتی با روابط فکری و تشکیلاتی درهم تنیده دارند که گروه های تروریستی در این قاره را در بر می گیرد؛ زیرا « القاعدة في بلاد المغرب الإسلامي/ القاعده در کشورهای مغرب اسلام» در امتداد «الجماعة السلفیة للدعوة و القتال/ جماعت سلفی تبلیغ و مبارزه» الجزایر قرار دارد که در سال 2006 به تشکیلات «القاعده» پیوست. از طرفی این تشکل ها از دل یکدیگر به وجود می آیند، مثلا گردان «المرابطون» در سال 2013 از ترکیب جماعت «الموقعون بالدم» به سرکردگی «مختار بلمختار» با جنبش «التوحید و الجهاد في غرب أفریقیا/ توحید و جهاد در غرب آفریقا» به وجود آمد.

 

 

موارد مرتبط
شرق آفریقا به دلیل حملات آمریکایی ها و تهدیدات گروه الشباب از تروریسم رنج می برد
گسترش عملیات های تروریستی در سایه پرداختن جهان به کرونا
چرا عربستان به قاره آفریقا اهمیت می دهد؟
ارسال نظر