«داعش در بنگلادش»: سوء استفاده از جریان تکفیری و رقابت با «القاعده»
تشکیلات «داعش» مسئولیت حمله به یکی از ایست و بازرسی های امنیتی «داکا» پایتخت «بنگلادش» را بر عهده گرفت. این حمله در اول سپتامبر 2019 صورت گرفت و به مجروح شدن دو تن از نیروهای پلیس منجر شد.
تاریخ انتشار : 1398/7/10
منبع : ترجمه اختصاصی دبیرخانه کنگره

این حادثه تنها چند هفته پس از پخش یک ویدئو توسط عناصر این تشکیلات در این کشور صورت گرفت. این ویدئو خواستار تجدید بیعت با «ابوبکر البغدادی» خلیفه خودخوانده داعش بود.
«اسد الزمان میا» رئیس پلیس شهر «داکا» در بیانیه ای گفت: «این حمله در ساعات پایانی شنبه شب رخ داد؛ یعنی زمانی که خودروی حامل «تازل اسلام» وزیر امور داخلی و توسعه روستایی از منطقه شلوغ «دانموندی» در «داکا» عبور می کرد. این حمله از طریق یک بمب دست ساز صورت گرفت. وزیر امور داخلی آسیبی ندید؛ اما دو پلیس راهنمایی و رانندگی مجروح شدند».
عملی شدن تهدیدات
این حادثه پس از پخش ویدئوی کوتاهی توسط عناصر «داعش» در اوایل آگوست 2019 صورت گرفت و نشان داد که بخشی از تهدیدات موجود در این ویدئو جنبه عملی پیدا کرده است؛ زیرا عناصر داعشی اشاره کرده بودند که سیاستمداران را مورد هدف قرار خواهند داد؛ چرا که معتقدند آنان دین اسلام را اجرا نمی کنند؛ علاوه بر این، کافر شمرده می شوند و خون و مالشان مباح است. این امر در هدف قراردادن کاروان وزیر مشهود می باشد.
از سوی دیگر «داعش»، به هدف خود جهت تهدید جان نیروهای پلیس و ارتش این کشور نیز اشاره کرد. این تشکیلات پس از این حادثه و پس از آنکه عناصر آن با وارد کردن جراحات جزئی موفق به فرار شدند، بیانیه  کینه-توزانه ای صادر کرد و دعا کرد نیروهای امنیتی بهبود نیابند.
ساختار فکری «داعش» مبتنی بر تکفیر تمام کسانی است که  از این تشکیلات پیروی نمی کنند و از فرامین «ابوبکر البغدادی» اطاعت نمی کنند؛ لذا این تشکیلات به کشتن سیاستمداران و نمایندگان پارلمان اهتمام می-ورزند تا به این هدف دست یابند؛ علاوه بر این درصدد تحقق اهدافی سیاسی هستند که مستلزم متلاشی کردن کشورها و نهادهای سیاسی و امنیتی آن و سوءاستفاده از شرایط اجتماعی موجود در برخی از مناطق جغرافیایی می باشد.
گسترش «داعش»
هرچند که این عملیات در مقایسه با حوادث قبلی ای که این تشکیلات در برخی مناطق انجام داد، عملیاتی کور محسوب می شود؛ اما آیا «داعش» واقعا خواهد توانست در داخل «بنگلادش» حضوری قدرتمند داشته باشد و همان گونه که در کلیپ تصویری سابق ادعا کرده بود، عناصر بسیاری را جذب کند؟
«هشام النجار» پژوهشگر امور گروه های افراطی در پاسخ به این پرسش می گوید: این تشکیلات پس از، از دست دادن مناطق تحت سیطره خود در عراق و سوریه می کوشد تا دامنه نفوذ را در بسیاری از مناطق مختلف، به ویژه آفریقا و مناطق ناآرام آسیا افزایش دهد. از آنجا که «بنگلادش» در شمار کشورهایی است که دچار ناآرامی های سیاسی و مذهبی است، بستر مناسبی برای این تشکیلات به شمار می رود تا بکوشد که بار دیگر صفوف خود را متحد سازد و مناطق گسترش جدیدی ایجاد کند.
این پژوهشگر در مصاحبه با «المرجع» اشاره کرد که «داعش» با تمام قدرت خواهد کوشید تا از دسته بندی های سیاسی و ناآرامی های امنیتی برای تقویت نفوذ خود در داخل استفاده کند؛ ناآرامی هایی که برآمده از باندهای تجارت انسان و مواد مخدر در منطقه می باشد.
وی تأکید کرد که این تشکیلات می کوشد تا با تشکیلات «القاعده» در مناطق تحت نفوذ آن به رقابت بپردازد. سلسله ویدئوهای «العاقبة للمتقین» که ویدئوی «بنگلادش» را در بر می گیرد، حاکی از آن است که این تشکیلات می کوشد تا با تفکر «القاعده» منسجم شود و نوعی عقب-نشینی فکری ـ تاکتیکی را در دستورکار خود قرار بدهد تا بتواند بسیاری از عناصر و سرکردگان آن را به «داعش» جذب کند. این پژوهشگر معتقد است که این تشکیلات می کوشد تا بخشی از ادبیات فکری «القاعده» را کنار بگذارد مانند: قاعده دست کشیدن از تفکر جهاد علیه دشمن دور و جایگزینی آن با نبرد علیه دشمن نزدیک و کوشش برای جذب قبایل و ساکنان آن.
مشاهدات پژوهشگر حاکی از آن است که «داعش» می کوشد تا بر میراث «القاعده» سیطره یابد، سرکردگان آن را به سوی خود جذب کند و نفوذ خود را در اماکنی که پیش از این تحت سیطره شدید «القاعده» قرار داشته است، افزایش دهد. البته در این زمینه نقش سیاسی را نیز نباید نادیده گرفت؛ نقشی که به این تشکیلات اجازه می دهد تا دامنه نفوذ خود را به این شکل در مناطق جدید گسترش دهد؛ حال آنکه با تلفات بسیاری دست و پنجه نرم می کند.
اوضاع داخلی
با توجه به شرایط داخلی «بنگلادش» و ارتباط آن با حملات «داعش» درمی یابیم که این عملیات در نوع خود نخستین عملیات در منطقه نیست؛ چرا که در اواخر آوریل 2019، این تشکیلات انفجار یک ایست و بازرسی در یکی از خیابان های منتهی به بازار شلوغ «جولستان» در پایتخت «داکا» را در دستورکار خود قرار داد که به مجروحیت برخی از نیروهای پلیس منجر شد.
در 27 مه 2019، «داعش» مسئولیت یک انفجار دیگر در پایتخت یعنی انفجار یک خودروی پلیس را بر عهده گرفت؛ حال آنکه این تشکیلات در مارس 2017، حمله ای انتحاری در نزدیکی فرودگاه این کشور انجام داد.
«داعش» توانست با استفاده از حضور جماعت اسلامی «بنگلادش» نقاط حضور خود در این کشور را گسترش دهد. این جماعت در سال 1941 تأسیس شد و ایدئولوژی خود را از «ابو الأعلی المودودی» می گیرد. اندیشه و رفتار این جماعت باعث شده است تا برخی از جوانان این کشور رنگ و بوی تکفیر و تروریسم به خود بگیرند و زمینه را برای پذیرش تفکر داعشی در آنان فراهم ساخت. علاوه بر این، جماعت « ICS» نیز از سال 1977 در این کشور حضور داشت که به برقراری روابط با تشکیلات «القاعده» و پشتیبانی تسلیحاتی و مالی لازم از آن متهم است.

منبع اصلی: المرجع

مرتبطات
أبو أسامة العراقي.. من قائد بـ«جيش صدام» لإمارة تنظيم داعش
با انور حدوش بیشتر آشنا شوید.... دست راست داعش در سوریه
حیدر الزمار آشپز داعش و نیروی نفوذی حملات یازده سپتامبر
جريان شناسي سلفي گري هندي و تطبيق مباني آن با سلفي گري وهابي
«الریمی» مبتکر «بسته های انفجاری» و طراح نظریه «قتل نرم»
ارسال نظر