کدامیک شکست پذیرترند؟ رسانه «داعش» یا وضعیت آن؟
از آنجا که عناصر «داعش»، حملات پراکنده ای در «سوریه» و «عراق» انجام می دهند، به نظر می رسد که این تشکیلات، دیگر نمی تواند پیام های متقنی دال بر بازگشت دوباره خود مخابره کند؛ زیرا دیگر آن بازوان رسانه ای توانمند خود را در اختیار ندارد و شکست رسانه ای آن از شکستی عمیق تر در عرصه سرکردگی و تشکیلاتی حکایت دارد.
تاریخ انتشار : 1399/5/19
منبع : ترجمه اختصاصی دبیرخانه کنگره ,

 «داعش وود»- روزهای نخست رسانه «داعش»

در ابتدا، «داعش» از نخستين ويدئوهای تولیدی خود برای جذب عناصر جدید و انتشار رعب و وحشت، استفاده می­ کرد. این تولیدات خیره­ کننده بود و پیام محکمی داشت.

ابزار رسانه ­ای «داعش» در آن زمان می ­توانست، جوانان را فریب دهد؛ لذا به صورت مشخص به همین دلیل، می­ بینیم که این ابزار قدرتمند به مثابه شمشیری دو لبه عمل می­ کرد و موفقیت آن بدین معنا بود که عناصر جدید وقتی که با واقعیت این تشکیلات مواجه شوند، به شدت احساس سرخوردگی خواهند کرد. از آن زمان، افراد جداشده از این تشکیلات اذعان کردند؛ ویدئوهایی که «خلافت» را به تصویر می ­کشید، دروغی بیش نبودند که با کیفیت بالا تولید شده بودند.

دانشجویان و مسئولان شرعی ­ای که در روزهای نخست این تشکیلات، نقش برجسته­ ای در قدرت­یافتن آن داشتند؛ اکنون به این اکاذیب اذعان دارند. آنان در روزهای آخر این تشکیلات، بر سر مسأله «تکفیر» با سرکردگان اختلاف پیدا کردند. لذا از این تشکیلات جدا شدند و به گروه دیگری نیز نپیوستند.

در رابطه با واحد رسانه مرکزی «داعش» بسیار نگاشته ­اند و آن را «خبیث» توصیف کرده­ اند.

«ابو عیسی المصری» مسئول شرعی این تشکیلات، رسانه آن را «ساحر خاندان بغداد» ـ منتسب به «ابوبکر البغدادی» ـ می ­خواند و می ­گوید: «رسانه «البغدادی»، تنها روی خوب سکه را نشان می­ دهد که گویا کل «داعش» به همین خوبی است؛ اما مسائل واقعی بسیاری را نادیده می گیرند. مثلا: ظاهر دادگاه­ها را خوب نشان می ­دهد و مخاطب گمان می ­کند که این تشکیلات در امر قضاوت موفق عمل می ­کند؛ در حالی که واقعیت دادگاه­ها، بسیار دردناک است».

وضعیت کنونی رسانه «داعش»

دیگر کسی واژه «داعش­وود» را به کار نمی­ برد. روزهایی که رسانه «داعش»، ویدئوهایی با کیفیت بالا تولید می ­کرد، گذشته است. روشن است که «داعش»، نه تنها خلافت و بسیاری از سرکردگان خود را از دست داده است؛ بلکه رسانه مؤثر خود را نیز از دست داده است. با نگاهی به تولیدات فعلی این تشکیلات در می ­یابیم که در حال حاضر، رسانه در دست نوجوانانی است که از تجربه و مهارت لازم برخوردار نیستند.

روزنامه­نگاری که رسانه «داعش» را دنبال می ­کند، می­ گوید: «ما باید به یاد داشته باشیم که داعشی ­ها؛«خلافت»، شهرها و مناطق تحت اشغال خود را از دست دادند. این امر، کاهش کیفیت و کمیت تولیدات رسانه ­ای آنان را به دنبال داشت. ویدئوهایی که در اوج قدرت خود تولید کردند، بر زمین، ساکنان، سبک حاکمیتی، سیاست خارجی و حملات نظامی تمرکز داشت. وقتی تمام اینها را از دست داشتند، موضوعی نداشتند که در ویدئوهای خود بدان بپردازند. از سوی دیگر، نیروهای رسانه ­ای خود را نیز از دست دادند».

شکست مفتضحانه «دابق»

«دابق» را به یاد دارید؟ همان مجله­­ای که در سال 2014، چاپ آن آغاز شد. روزنامه «ایندپندنت» می ­نویسد که «داعش» دیگر نمیتواند، این مجله را چاپ کند؛ زیرا دیگر نمی ­تواند، بر شکست ­های خود سرپوش بگذارد.

آخرین شماره این مجله در ژوئیه 2016 به چاپ رسید و نکته طنزآمیز آن است که «داعش» در اکتبر همین سال، منطقه «دابق» را از دست داد. در اینجا بود که این تشکیلات، مجله «رومیه» را به 8 زبان به چاپ رساند.

این مجله بخشی از کوشش «داعش» برای تداوم تبلیغات خود به شمار می رود که مشکلات طراحی و نوشتاری دارد و مطالب خود را از روزنامه هفتگی «النبأ» می ­گیرد.

وقتی که نقاب کنار می ­رود

در گذشته، رسانه «داعش» از آن رو که جوانان را فریب می ­داد و جذب می کرد، مهم بود؛ اما امروز، این ابزار شکست­ خورده، باعث می ­شود تا همگان حتی حامیان این تشکیلات، به راحتی به کُنه آن پی ببرند.

دولت بدون سرزمین معنا ندارد!

«داعش» از ابتدا به هر طریقی می ­کوشد تا به عنوان یک «دولت» به نظر برسد؛ لذا اشغال مناطق، ساختمان ­های دولتی و مُهر برای آنان مهم بود؛ حتی به ضرب سکه ویژه خود نیز مبادرت ورزیدند. با گذشت زمان، «داعش» کنش­گرا شد؛ به گونه ­ای که از بسیاری از اهداف خود دست کشید و بر نجات سرکردگان خود و خانواده­هایشان تمرکز یافت.

اما، بدون تردید تلألؤ تظاهر به «دولت»، عاملی قوی در تبلیغات این تشکیلات و جذب نیرو به شمار می ­رفت.

اما وقتی که نیروهای جان بر کف داخلی در برابر این مفسدان به پا خاستند، رؤیای تشکیل «دولت» محقق نشد و در نهایت «داعش»، زمین و خلافت خودخوانده خود را از دست داد.

از دست دادن سرزمین قدرت

برای «داعش»، از دست دادن سرزمین مسأله آسانی نیست. ممکن است در وهله نخست به معنای از دست دادن قدرت دستیابی به منابع راهبردی باشد؛ اما موضوع فراتر از این است، سرزمین مسأله­ای دیالکتیک میان جهادی­هاست و در ایدئولوژی آنان، از دست دادن سرزمین به معنای از دست دادن مشروعیت خود می­باشد. بنابراین «دولت» بدون «سرزمین قدرت» معنا ندارد.

«ابوعیسی المصری»، یک ماه پس از کشته­ شدن «البغدادی» در شهرک «باریشا» واقع در «ادلب»، مقاله ­ای با عنوان «پادشاه باریشا» می ­نویسد و با ذکر شواهدی از قرآن و سنت می ­گوید: «باید میان وضعیت قدرت و ضعف تفاوت قائل شد. امروز، سرکردگان «داعش»، قدرت و دولتی ندارند و هر کدامشان بیمناک و نگران منتظرند تا کفار به خانه­اش بریزند؛ در حالیکه قدرت مقابله با آنان را ندارند. «خلافت» بر کیانی اطلاق می­شود که بر کشورهای اسلامی سیطره دارد و بر اساس دین بر آنها حاکمیت می ­کند. «امیر» این کیان، «خلیفه» خوانده می­شود. این تعریف کجا و دولتی که بیت­المال خود را به صحرا منتقل کرده است، کجا؟».

سرکرده غایب یعنی شکستی مفتضحانه

همچنان همگان در مورد هویت سرکرده جدید و جانشین «البغدادی» گمانه زنی می ­کنند. آنچه که همگان بر آن، اتفاق­نظر دارند، آن است که وی در جایی مخفی شده است و هیچ کس او را در نزدیکی خطوط مقدم نبرد ندیده است. این نوع سرکردگی، هرگز نخواهد توانست «داعش» را به روزهای گذشته ­اش برگرداند.

«ابن­جبیر» در مقاله ­ای با عنوان «سقوط الخلافة» می ­گوید: «از زمان پایان کار «البغدادی»، عقل و خرد این قوم برای ما روشن شد تا جایی که سرکرده خود را از بیابان ­های وسیع به مکانی کوچک در حومه «ادلب» آوردند؛ همان «دارالکفری» که قبل از پایان دولت خود، هر کس که به آنجا می­ رفت را کافر می ­خواندند».

وی افزود: «خلیفه» باید برای مسلمانان شناخته­شده باشد. «ابوعیسی» نیز در مقاله خود «پادشاه باریشا» می ­گوید: «انسان مجهول یا معدوم امامتی ندارد».

در پایان باید گفت که «داعش»، امروز نه تنها با رسانه­ای ضعیف روبه ­روست، بلکه در سطح سرکردگان عالی خود نیز با شکستی مفتضحانه مواجه شده است.

«داعش» همچنان یک خطر محسوب می ­شود؛ اما به لطف کسانی که جان خود را برای مقابله با این تروریسم فدا کردند، بقایای آن رو به زوال است و شکست آن نه به عنوان یک تصویر؛ بلکه به عنوان یک واقعیت خود را نشان می­ دهد.

موارد مرتبط
خدمت داعش به دین اسلام!!
نبرد البیضاء و مثلث عربستان، داعش و القاعده
پند اخلاقی داعش به شیعیان ایران و عراق!!!
ارسال نظر